“सर्प अंगात येतो की अंधश्रद्धेचा खेळ? शिवणमधील भोंदू बाबावर सवाल”

मुर्तीजापुर तालुक्यात शिवण येथे एका तथाकथित ‘बाबा’कडून अंगात सर्प येतो आणि त्या अवस्थेत तो लोकांच्या विविध समस्यांचे निवारण करतो, असे दावे केले जात असल्याने परिसरात चर्चेला उधाण आले आहे. या प्रकारामुळे अनेक नागरिकांमध्ये कुतूहल निर्माण झाले असून, काही जण या दाव्याला चमत्कार मानून संबंधित बाबांकडे गर्दी करत आहेत.

स्थानिकांच्या माहितीनुसार, संबंधित बाबा ‘सर्प अंगात आल्यावर’ नागरिकांच्या अडचणी ऐकून त्यावर उपाय सुचवतो. आरोग्य, कौटुंबिक तसेच आर्थिक समस्यांवर तो मार्गदर्शन करतो, असा दावा केला जातो. मात्र या दाव्यांबाबत कोणताही ठोस वैज्ञानिक पुरावा उपलब्ध नाही.तज्ज्ञांच्या मते, अशा प्रकारांमध्ये मानसशास्त्रीय प्रभाव, श्रद्धा आणि सामूहिक मानसिक परिणाम (mass psychology) यांचा मोठा वाटा असू शकतो.

“सजेशन” आणि वातावरणाच्या प्रभावामुळे व्यक्तीचे वर्तन बदलू शकते, ज्यामुळे ‘अंगात काही येणे’ हा प्रकार अलौकिक वाटू लागतो. त्यामुळे अशा घटनांकडे वैज्ञानिक दृष्टीकोनातून पाहणे आवश्यक असल्याचे मत व्यक्त केले जात आहे.

याच पार्श्वभूमीवर समाजातील जाणकार नागरिक एक महत्त्वाचा मुद्दा उपस्थित करत आहेत—छत्रपती शिवाजी महाराजांनी शौर्य, न्याय आणि सुशासनाचा आदर्श दिला, तर भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी वैज्ञानिक दृष्टिकोन, शिक्षण आणि समतेचा मार्ग दाखवला.

मग अशा महान विचारांची प्रेरणा देण्याऐवजी भीती आणि अंधश्रद्धा पसरवणारे प्रकार का वाढत आहेत? तसेच, जर खरोखरच ‘अंगात काही येत’ असेल, तर ते शिवाजी महाराज किंवा बाबासाहेब आंबेडकरांसारख्या प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्वांच्या रूपात का येत नाही?

असा सवालही उपस्थित केला जात आहे.दरम्यान, प्रशासनाच्या भूमिकेबाबतही प्रश्न उपस्थित होत आहेत.

“जोपर्यंत औपचारिक तक्रार दाखल होत नाही, तोपर्यंत गुन्हा नोंदवता येत नाही,” अशी भूमिका घेतली जाते. मात्र, यामुळे अशा प्रकारांना अप्रत्यक्षपणे चालना मिळत नाही का? जनता अशा भोंदू बाबांच्या जाळ्यात अडकत राहणार का? आणि अशा प्रकारांचे खरे स्वरूप समोर आणण्यासाठी प्रशासन पुढाकार कधी घेणार? असे तीव्र सवाल नागरिकांकडून उपस्थित केले जात आहेत.

सामाजिक कार्यकर्त्यांच्या मते, अशा प्रकारांमुळे सामान्य नागरिकांची दिशाभूल होण्याची शक्यता असून आर्थिक व मानसिक शोषणाचाही धोका निर्माण होतो. त्यामुळे नागरिकांनी कोणत्याही दाव्यावर आंधळा विश्वास न ठेवता, तथ्य पडताळून पाहणे आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन स्वीकारणे आवश्यक आहे.

दरम्यान, राज्यात अंधश्रद्धा निर्मूलन कायदा अस्तित्वात असतानाही अशा घटनांवर तात्काळ कारवाई होत नसल्याची खंत व्यक्त केली जात आहे.

प्रशासनाने या प्रकरणाची सखोल चौकशी करून आवश्यक ती कारवाई करावी, अशी मागणी नागरिकांकडून केली जात आहे.निष्कर्ष:अंधश्रद्धा आणि चमत्काराच्या नावाखाली होणाऱ्या प्रकारांपासून सावध राहून, शिक्षण आणि तर्काच्या आधारे निर्णय घेणे हीच समाजाच्या प्रगतीची खरी दिशा ठरू शकते.